Zorggroep Solis Deventer – dementie in beweging | Alles over sport
Schrijf je in voor de nieuwsbrief:
Sluiten

Zorggroep Solis Deventer - dementie in beweging

Praktijkvoorbeelden

Bewegen is voor ouderen belangrijk om fit te blijven en aandoeningen niet te laten verergeren. Maar juist als je ouder wordt, is bewegen niet altijd vanzelfsprekend. Vooral ouderen in woonzorginstellingen bewegen te weinig: uit onderzoek blijkt dat driekwart van de bewoners inactief is. Maar er zijn veel inspirerende initiatieven waarbij beweging wordt ingezet om de kwaliteit van leven van bewoners te verbeteren. In dit artikel leest u over de initiatieven binnen Woonzorg- en revalidatiecentrum PW Janssen uit Deventer. Het doel is u te inspireren, kennis te delen en mogelijkheden te bieden om zelf aan de slag te gaan!

Zorggroep Solis Dementie in beweging

Woonzorg- en revalidatiecentrum PW Janssen in Deventer maakt deel uit van Zorggroep Solis. Er zijn 62 plekken voor mensen met een lichamelijke beperking, 75 revalidatieplekken en 93 plaatsen psychogeriatrie. Binnen de psychogeriatrie is er een speciale groep voor jong dementerenden. Achter het PW Janssen ligt de Wezel, een complex met 35 aanleunwoningen. Ook is er een hospice. Verder zijn er 25 plaatsen voor dagbehandeling.

Het gebouw uit de jaren negentig is recent verbouwd, met veel oog voor het welzijn van de bewoners. De vloerbedekking heeft plaatsgemaakt voor pvc: dit glimt niet en is stroef en dus veiliger dan bijvoorbeeld laminaat. De natuur wordt naar binnen gehaald met fotobehang van bomen en dieren. De somatiek-afdeling is opvallend helder verlicht: er loopt een pilot met daglichtlampen. Ouderen hebben meer licht nodig om te kunnen lezen vanwege het zicht dat achteruit gaat. Het licht is dus een stuk feller dan hetgeen je normaliter op een afdeling ziet. Daarnaast is de verwachting dat de lampen het dag- en nachtritme van de ouderen verbetert. Op deze afdeling hangen bij de ingang van elke kamer ‘memoryboxen’ die de bewoners hebben gemaakt met hun familie. Op de pgafdelingen is er regelmatig bezoek van ‘clinical clowns’ (MiMakker).

muur

Studie bewegingsgerichte zorg

Omdat het bewijs groeit dat bewegen een positieve invloed heeft op het lichamelijk en geestelijk functioneren van mensen met dementie, is Zorggroep Solis het programma Dementie in Beweging gestart, samen met VU Amsterdam en Saxion Hogeschool. Het komende jaar worden er vijf metingen gedaan bij bewoners van de vijf pg-afdelingen in PW Janssen en Groote & Voorster om na te kunnen gaan welk effect beweging heeft bij dementerenden. Bij de interventiegroepen op PW Janssen zijn de medewerkers getraind in het toepassen van bewegingsgerichte zorg in de dagelijkse praktijk, waarbij ze aansluiten bij de wensen en mogelijkheden van de cliënt. Bij de controlegroepen op Groote & Voorster blijft de zorgverlening hetzelfde als nu. Dit is belangrijk om te kunnen bekijken of meer beweging inderdaad iets oplevert voor de bewoners. Bewoners van wie de eerste contactpersoon toestemming heeft gegeven, voeren iedere drie maanden drie korte testen uit en beantwoorden vragen. De medewerkers en de eerste contactpersonen vullen in die periode vragenlijsten in over de bewoners. Er wordt onder andere informatie verzameld over de fitheid, kwaliteit van leven, depressiviteit en het mentale vermogen -2- van de deelnemende bewoners. De deelnemers aan de interventiegroep hebben moeite met lopen en de loopsnelheid is laag. De inspectie heeft aangegeven dat wanneer mensen meer bewegen er meer momenten zijn waarop iemand kan vallen. Zolang de organisatie ervoor zorgt dat er veilig wordt bewogen, wordt het risico op vallen geaccepteerd. Bewezen is dat dit in de praktijk heel erg meevalt.

Voorlopige resultaten

De eerste resultaten tonen aan dat het personeel van PW Janssen al positieve effecten ziet. Inmiddels zijn ze overtuigd van de nieuwe werkwijze. “Soms is het verrassend wat ze nog zelf kunnen”, zegt eerstverantwoordelijk verzorgende Angelique. “Ik zie dat ze niet achteruit gaan, ze blijven stabiel.” En ook al zijn de ouderen er niet zo happig op om zelf te lopen, ze zijn vaak wel trots dat ze dat nog kunnen. Vaak wordt gedacht dat de nieuwe manier van werken meer tijd kost. Uit ervaring weten de verzorgers dat dat argument niet opgaat. Weliswaar is dat in het begin wel zo, maar dit duurt niet lang. Afhankelijk van wat de oudere zelf kan, houden de verzorgers soms zelfs tijd over, die weer kan worden besteed aan een praatje of een spelletje. Zij kunnen deze nieuwe, bewegingsgerichte manier van zorgen dan ook zeker aanraden aan collega’s van andere zorginstellingen.

Bewegingsstimulering in de praktijk

Voor de studie zijn de verzorgenden op de pg-afdelingen van PW Janssen opgeleid om bewegingsgerichte zorg te verlenen. Beweging wordt hier dus geïntegreerd in de zorg. Dat wil zeggen dat zij bewoners stimuleren en coachen om dagelijkse handelingen te verrichten waartoe zij nog in staat zijn, zoals koffie inschenken, brood smeren, zelf eten, afwassen, het eigen haar kammen en naar het toilet lopen, of, als dat niet gaat, bewegen in een rolstoel met de voeten aan de grond. Ook zijn er in elke woonkamer spelmaterialen beschikbaar die uitnodigen tot bewegen, zoals ballonnen en zachte ballen en sta-op-bingo. Verder zijn er beweegactiviteiten in de vorm van groepsgym en rolstoeldansen.

(Beweeg)tuin

Momenteel wordt de tuin opnieuw ingericht en speciaal geschikt gemaakt voor mensen met Alzheimer, zoals die al bestaat in woonzorgcentrum Groote & Voorster. In de tuin zullen beweegtoestellen worden geplaatst. Gedacht wordt aan een fiets en een bal met een slinger waaraan gedraaid moet worden zodat er muziek uit komt. Hiervoor wordt samengewerkt met Yalp. In de tuin komt ook een zaaiplek en een stukje moestuin. Om de buurt te betrekken bij het PW Janssen, is in de tuin ook een kinderspeeltuin en een kleine kinderboerderij met geiten, vogels en konijnen.

Het zorgcentrum stimuleert beweging bij alle cliënten

DSC01328Er zijn de nodige voorzieningen, zoals een fysiotherapiepraktijk en een extra warm zwembad. Ook zijn er een fitnessruimte, barre, en hometrainers. Het centrum heeft een eigen fysio- en ergotherapie-praktijk. De fysiotherapeut geeft aan wat iemand nog kan en stelt voor cliënten met een indicatie een programma samen. De oefeningen zijn gericht op kracht, balans en uithoudingsvermogen. De ergotherapeut helpt mensen die na revalidatie teruggaan naar huis met aanpassingen en training, zodat ze zich thuis zo goed mogelijk kunnen redden. -3- Er wordt in het zorgcentrum gebruik gemaakt van Silverfit-fietsen, waarbij bewoners op een hometrainer fietsen achter een beeldscherm, waarbij ze virtueel door een stad naar keus kunnen rijden. Bij PW Janssen zijn Duo-fietsen beschikbaar voor mensen die met een vrijwilliger of mantelzorger naar buiten willen. Deze zijn ook te huur voor mensen van buiten. Doordat er veel vrijwilligers voor PW Janssen werkzaam zijn (400 voor het hele centrum), zijn veel activiteiten mogelijk, variërend van wandelen, huifkartochten en uitstapjes.

Organisatie

Er is een visie en een missie geformuleerd voor de dementiezorg die Solis biedt. Bewegen is een onderdeel van de zorg die is opgenomen in het elektronisch cliëntendossier (ECD) en het zorgleefplan van de bewoners. Ook zijn er regelmatig overleggen met medewerkers en zijn er aandachtsvelden met een focus op bewegen. Daarnaast wordt bewegen meegenomen in de functioneringsgesprekken. Susan Vrijkotte is als Programmaleider Dementie speciaal aangesteld voor het introduceren van bewegingsgerichte zorg.

Betrekken cliënt

Bij de intake wordt uitgevraagd wat iemand altijd gedaan heeft, zowel sport als handelingen thuis. Minimaal één keer per jaar worden de zorgleefplannen met de eerste contactpersonen besproken. Tijdens het onderzoek is er een speciale nieuwsbrief die familie en medewerkers ontvangen en staat er iedere keer iets over bewegen in de locatienieuwsbrief. Ook komt het tijdens bijeenkomsten met de familie ter sprake.

Externe samenwerking

Bij de opleiding Fysiotherapie van Saxion Hogeschool en Zorggroep Solis is het lectoraat Gezondheid en Bewegen aangesloten. Studenten kunnen bij Zorggroep Solis een afstudeeropdracht uitvoeren die past binnen de lopende onderzoeksprojecten. Daarnaast kunnen studenten stagelopen bij Zorggroep Solis. Zorggroep Solis werkt ook samen met de afdeling klinische neuropsychologie van prof. Erik Scherder aan de Vrije Universiteit Amsterdam. Door wetenschap en praktijk met elkaar te verbinden kan de kwaliteit van de zorg worden verhoogd. Zorggroep Solis is aangesloten bij het Netwerk Dementie. Het netwerk heeft een website en een geheugensteunpunt ingericht waar laagdrempelig informatie en advies wordt gegeven over (beginnende) dementie. Zorggroep Solis heeft samen met Carinova, Deventer Ziekenhuis en Dimence het geheugensteunpunt Deventer opgericht.

Tips voor andere organisaties

De studie naar bewegingsgerichte zorg betekent een behoorlijk omslag. Het personeel is gewend te zorgen en moet dat nu doen ‘met de handen op de rug’. Ook voor mantelzorgers is het wennen omdat in hun ogen minder zorg wordt geboden. In het begin moet dan ook gewerkt worden aan het vertrouwen en het vinden van de juiste benadering. Houd er rekening mee dat niet iedere poging tot meer bewegen meteen zal slagen: ‘Mevrouw zegt wel dat ze iets wil doen, maar als ik het dan met haar wil gaan doen dan wil ze niet.’ Kijk naar de positieve resultaten: ‘Het is gelukt om een stukje te lopen met iemand die al een tijd niet meer uit de rolstoel is gekomen!’ of ‘We lieten een paar bewoners zelf hun eten opscheppen. Het ging best goed en ze hielpen elkaar zelfs. Alleen het snijden -4- van het vlees lukte niet. Dat hebben wij toen gedaan.’ Deze kleine successen zijn belangrijk. Begin daarom met kleine, laagdrempelige en haalbare doelen om gemotiveerd te blijven en teleurstellingen te voorkomen.

Gegevens Zorggroep Solis:
Deventer Hermelijn 2
7423 EJ Deventer
tel. (0570) 698 200
www.zorggroepsolis.nl

Meer informatie/contact: Susan.Vrijkotte@zorggroepsolis.nl
Tel.: (0570) 698 200 of mobiel: 06 15 909 838

Trefwoorden:
Bewaren

Geselecteerd voor jou