Schrijf je in voor de nieuwsbrief:
Sluiten

Wintersport Experience

Interventie

Erkenning

Goed beschreven

Wintersport Experience voor de jeugd

Nederland is een wintersportland! Jaarlijks gaan een miljoen Nederlanders wintersporten. In het buitenland, maar óók in Nederland. Wintersport stimuleert het gevoel van vrijheid en creëert nieuwe energie. Het is leuk voor iedereen; op elk niveau, in elke leeftijdsklasse en in elke groepssamenstelling. Wintersport verbindt en verbroedert. Het draagt in ieder opzicht bij aan een gezonde levensbalans.

Wintersport wordt veelal ervaren als een activiteit die alleen in het buitenland en slechts voor één week in het jaar uitgeoefend kan worden. Wintersport is echter een sport die zeer laagdrempelig en structureel het hele jaar door in Nederland beoefend kan worden.

Aspecten Wintersport Experience

Met de Wintersport Experience wordt voor jeugd uit het basisonderwijs en voortgezet onderwijs in de leeftijd van 10 tot 14 jaar in 3 fasen een programma uitgevoerd waarbij plezier en beleving het wint van de onbekendheid en drempels om te (blijven) sporten. Uit gegevens van NOC*NSF blijkt dat de sportdeelname bij deze doelgroep afloopt. Dit heeft vooral te maken met het feit dat de beoefende sporten niet aansluiten bij de intrinsieke motivatie en daardoor andere interesses (zoals een baan en uitgaan) het overnemen van de sport. Juist om deze uitval vóór te zijn, is het nodig dat jongeren in aanraking komen met nieuwe, passende en uitdagende sporten die wel passen bij hun behoeften, waardoor ze zich (meer) zullen (blijven) binden.

Fase 1
De eerste fase bestaat uit een wintersportgymles, meestal onder schooltijd, op een gym- of sportlocatie van de school. De kinderen gaan aan de slag met innovatieve wintersportintroductie. Daarbij wordt ingespeeld op de belevingswereld van de jeugd door gebruik te maken van ski- en snowboardsimulatoren, ergometers, videoprojecties en games. Er wordt een ware wintersportbelevenis gecreëerd. De materialen worden verstrekt door de Nederlandse Ski Vereniging (NSkiV) en onder professionele begeleiding van een team, bestaande uit sporters en enthousiaste sportleraren, dat door de NSkiV wordt samengesteld.

Fase 2
De tweede fase bestaat uit een of meerdere introductielessen bij de lokale wintersportaanbieders. Deelnemers kunnen zo kennismaken met sport, het aanbod, de aanbieder en andere sporters. Dit gebeurt als naschoolse activiteit of in het weekend in afstemming met de wintersportaanbieders en scholen. De introductielessen zorgen voor extra stimulatie en acceptatie om de sport structureel te blijven beoefenen. De begeleiding bij dit vervolgprogramma wordt verricht door de begeleiders die ook reeds aanwezig waren bij de gymlessen.

Fase 3
Tijdens de derde fase wordt de deelnemer begeleid naar een aantrekkelijk vervolgaanbod en/of lidmaatschap aanbod.

Probleembeschrijving

Steeds meer jongeren in de leeftijd van 6-18 jaar (de schoolgaande jeugd) sporten en bewegen onvoldoende én stoppen ook steeds vaker met sport. Dit blijkt uit de geleidelijke daling van leden van sportverenigingen. De sportdeelname gegevens van NOC*NSF laten zien dat 76% van de kinderen van 6 t/m 11 jaar minstens 40 weken per jaar sport, kinderen van 12 t/m 17 jaar 62%, daarna loopt het verder terug tot 50%. Met name in de leeftijdscategorie 13-14 jaar loopt de sportdeelname af. 

Dit heeft vooral te maken met het feit dat de beoefende sporten niet aansluiten bij de intrinsieke motivatie en daardoor andere interesses het overnemen van de sport. De sportersmonitor toont aan dat jongeren vooral afhaken (44%), omdat zij de sporten niet meer leuk genoeg vinden of concurrerende vrije tijdsbesteding verkiezen boven sport. Met name een baan(tje) en uitgaan verminderen de deelname aan sport (Tiessen-Raaphorst, 2014). Het reguliere aanbod van trainen en wedstrijden past niet meer in het drukke tijd-/dagschema. Juist om deze uitval vóór te zijn, is het nodig dat jongeren in aanraking komen met nieuwe, passende en uitdagende sporten dat wel past bij hun behoeften, waardoor ze zich (meer) zullen (blijven) binden.

Wintersport Experience levert een bijdrage aan het voorkomen van sportuitval onder de jeugd door met innovatieve materialen en diverse wintersport activiteiten (skiën, snowboarden, langlaufen, skispringen, biatlon) in te spelen op de intrinsieke motivatie van de doelgroep. De jeugd wordt op een laagdrempelige manier begeleidt van kennismaking in de gymzaal naar structureel wintersporten in Nederland.

Het potentieel wat wintersport heeft wordt tot nu toe onvoldoende ingezet. Gesprekken met jeugd en onderzoek tijdens de Wintersport Experience laat zien dat de indruk bestaat dat wintersport alleen in het buitenland en slechts voor één (vakantie)week in het jaar uitgeoefend kan worden. Terwijl er een ‘wintersportinfrastructuur’ van 135 verenigingen, teams en/of skibanen in Nederland bestaat. Zonder kennis en ervaring van de sport is het voor kinderen een grotere stap om lid te worden van de vereniging (Tangen, 2004). Van belang is dat leerlingen op een laagdrempelige manier via school kennis maken met sporten en zo ervaren welke sport bij hen past. Anders kiest men vaak de meest voor de hand liggende sporten die niet per definitie aansluiten bij de talenten en intrinsieke motivatie van het kind. Eenmaal bekend is gebleken dat zij wintersport ervaren als sporten die ze graag vaker en langer willen beoefenen.

Doelgroepen

De Wintersport Experience richt zich primair op schoolgaande jeugd in de leeftijd van 10 tot 14 jaar. Dit zijn groepen 7 en 8 van het basisonderwijs en klassen 1 en 2 van het voortgezet onderwijs. 

Focus ligt op kinderen en jongeren voor wie wintersport (skiën, snowboarden, langlaufen, skispringen of biatlon) nieuw is, omdat ze niet eerder kennis gemaakt hebben met dit sportaanbod. Een aantal kinderen en jongeren binnen deze leeftijdscategorie is reeds één of meerdere weken op wintersportvakantie geweest en zijn zo in aanraking gekomen met de wintersport. Ze zijn bekend met de activiteit en vatbaar om de sport vaker en structureel in Nederland te beoefenen.

De leeftijden vragen om een andere benadering:

  • Zo moeten kinderen in het basisonderwijs (10-12 jaar) soms nog hun sport ontdekken en een sportkeuze maken. Om niet alleen direct, maar ook op latere leeftijd, actief te blijven sporten en bewegen is het belangrijk dat het eigen proberen te maken van een nieuwe sport op een laagdrempelige manier (op een voor hun bekende schoolomgeving met vriend(innet)jes en/of ouders) plaats vindt.
  • Jongeren in het voortgezet onderwijs (12-14 jaar) hebben vaak al geruime tijd actief gesport en dreigen juist in deze leeftijdsfase uit te vallen. Zij moeten behouden worden om te blijven sporten en bewegen. Niet alleen het kennismaken, maar het (blijven) binden van deze jongeren staat hierbij centraal: een aanbod dat (nog) beter afgestemd is op hun belevingswereld, wensen en behoeften. Met de Wintersport Experience wordt bijvoorbeeld gebruik gemaakt van games en simulaties.

Ook kinderen van 8-9 jaar en jongeren van 15-16 jaar kunnen deelnemen aan de Wintersport Experience. Ze vormen echter niet de belangrijkste doelgroep.

Intermediaire doelgroep

De intermediaire doelgroepen bij de Wintersport Experience zijn:

  • gediplomeerde sportleraren van de NskiV – coördinatie van de Wintersport Experience in de gymlessen onder schooltijd (fase 1) en zorgen voor zelfstandige overdracht van naschools aanbod (fase 2) en structureel aanbod (fase 3) door onderstaande lokale partijen;
  • docenten l.o. voortgezet onderwijs of groepsleerkrachten of docent l.o. basisonderwijs – faciliteren en begeleiden van een onderdeel van Wintersport Experience in de gymlessen onder schooltijd;
  • vertegenwoordigers (trainers/leraren, medewerkers en/of vrijwilligers) van de lokale wintersportaanbieders (verenigingen of skibanen) –begeleiden van een onderdeel van Wintersport Experience in de gymlessen onder schooltijd, lesgeven/begeleiden in het naschools vervolgaanbod en structureel lesgeven/begeleiden op de locatie van de wintersportaanbieder;

Optioneel: ‘schakelpersoon’ tussen het onderwijs en de wintersportaanbieder, een ‘bekend gezicht’ voor de deelnemers door een onderdeel van de Wintersport Experience te begeleiden in de gymlessen onder schooltijd en betrokken te blijven tijdens (doorstroom van deelnemers te stimuleren naar) het naschoolse vervolgaanbod en het structurele sportaanbod bij de lokale wintersportaanbieder. Dit kan ingevuld worden door een combinatiefunctionaris/buurtsportcoach of bovengenoemde docent/vertegenwoordiger.

Doel van het sport- en beweegaanbod

Hoofddoel

Jeugd in de leeftijd van 10 t/m 14 jaar vinden in wintersport een beweegaanbod waar ze zich mee kunnen identificeren en dat hun uitdaagt om structureel in Nederland te gaan sporten en bewegen.

Subdoel

Subdoelen einddoelgroep:
• Kinderen worden door de verschillende wintersportvormen (skiën, snowboarden, langlaufen, skispringen en biatlon) en innovatieve wintersportmaterialen uitgedaagd en beleven plezier;
• Kinderen (en hun ouders) maken kennis met / leren meer over wintersport in Nederland en de dichtstbijzijnde lokale wintersportaanbieder (vereniging of skibaan);
• Kinderen (5 tot 10% van de kinderen die kennismaken) worden lid van de lokale wintersportaanbieder, omdat de Wintersport Experience hun aanspreekt.

Subdoelen intermediaire doelgroep/randvoorwaarden:
• Lokale wintersportorganisaties en hun aanbod worden zichtbaarder en bekender (alle deelnemende scholen en kinderen die tijdens schooltijd Wintersport Experience volgen zijn bekend met het aanbod van de wintersportaanbieder in hun omgeving);
• Lokale wintersportorganisaties werven en behouden (meer) kinderen en jongeren door het aanbieden van de Wintersport Experience;
• Lokale wintersportorganisaties realiseren structurele samenwerking (met minimaal het onderwijs) met als doel de Wintersport Experience blijvend aan te bieden;
• Docenten l.o. voortgezet onderwijs of groepsleerkrachten of docent l.o. basisonderwijs en vertegenwoordigers (trainers, leraren, medewerkers en/of vrijwilligers) van de lokale wintersportorganisatie zijn bekwaam om de Wintersport Experience te verzorgen en weten daarbij aan te sluiten bij de belevingswereld van de doelgroep.

Bijvangst: in het naschools aanbod en bij de lokale wintersportaanbieder wordt ook ouderparticipatie nagestreefd met als doel dat de ouders/verzorgers 1) stimuleren dat hun kind structureel gaan wintersporten en 2) zelf structureel gaan sporten en bewegen middels wintersport.

Aanpak (opzet interventie, locatie en uitvoerders)

Opzet van de interventie

Voorbereiding : 1 á 2 maanden

  1. Initiatiefnemer vergaart en verspreidt informatie over de Wintersport Experience en zorgt voor draagvlak bij de lokale wintersportaanbieder.
  2. Opstarten samenwerking en planvorming met lokale stakeholders.
  3. Werving van scholen/andere organisaties waar de introductie-activiteit uitgevoerd kan worden.
  4. (bij)scholing kader van de lokale wintersportaanbieder.
    Realisatie : 1 seizoen / 10 maanden

Fase 1

  1. Eerste introductie van wintersport op school/bij andere lokale organisatie
    Duur: 1 les van één à twee uur
  2. Werving van jongeren met hun ouders voor kennismaking bij de wintersportaanbieder.
    Duur: 2 weken

Fase 2

  1. Kennismakingslessen bij de sportaanbieder voor jongeren en hun ouders.
    Duur: 1-4 lessen van 1 à 2 uur 

Fase 3

  1. Structurele deelname van jongeren (en hun ouders) bij de wintersportaanbieder.
    Evaluatie : 2 weken
  2. Evalueren en waar nodig bijstellen van het aanbod, opnieuw starten vanaf stap 5.

Locaties en Uitvoering

De Wintersport Experience kan worden uitgevoerd door een alliantie tussen de lokale wintersportaanbieder, school/scholen uit de omgeving, gemeente of gemeentelijke sportserviceorganisatie en (in ieder geval bij de opstart van de interventie) de NSkiV.

In Nederland zijn 140 aangesloten wintersportorganisaties. Deze zijn actief op één of meerdere locaties. Voor uitvoering van de interventie is het van belang dat de scholen of andere organisaties die de eerste fase (eerste introductie ) organiseren, zich in een straal van maximaal 15 kilometer van een wintersportorganisatie (vereniging of accommodatie/skibaan) bevinden De lokale wintersportaanbieder dient tevens in staat te zijn om onder schooltijd, tijdens het naschools aanbod en/of op de vereniging/baan een wintersportprogramma te begeleiden/bieden (zie ook randvoorwaarden).

Vanuit de NSkiV wordt (ondersteuning aan) de coördinatie van de drie verschillende fase van het traject geboden, evenals de kennis en expertise ten aanzien van de voorbereiding van het traject (van de samenwerking tot aan de uitvoer en communicatie in de gymzaal).

Ondersteuning

Het is mogelijk om expertise bij de NSkiV in te huren als ondersteuning voor het lokaal uitvoeren van de activiteiten. Daarnaast heeft de NSkiV per onderdeel van de introductie “kaarten” ontwikkeld ter ondersteuning van de opbouw en uitvoer van de experience:
• Inventariskaarten
• Aansluitkaarten
• Speluitlegkaarten
Na het aanbieden van één Wintersport Experience met begeleiding van het Wintersport Experience team bij elk onderdeel kunnen medewerkers van andere partijen met de inhuur van slechts één NSkiV-vertegenwoordiger en met ondersteuning van de introductiekaarten de Wintersport Experience opbouwen, draaien en afbouwen. In dat geval is aanvullend alleen het materiaal nog nodig. Hiervoor zal de NSkiV zorg blijven dragen.

Het vervolgaanbod van een aantal lessen en het structurele sportprogramma of lidmaatschap wordt met ondersteuning van de NSkiV samengesteld. Hiervoor zijn een draaiboek en praktijkvoorbeelden voor handen.

Voor een juiste implementatie is het van belang dat de volgen lokale partijen participeren in de samenwerking (met hun rol aangegeven): 

Minimaal

  • vertegenwoordigers van beweegaanbieders (skibanen/verenigingen) – het begeleiden en toegankelijk maken van het wintersportaanbod
  • vertegenwoordiging van de Nederlandse Ski Vereniging – beschikt over de benodigde materialen en expertise voor de eerste introductie (fase 1, stap 3). 
  • Schooldirecties– mogelijk maken Wintersport Experience tijdens gymlessen en in naschoolse activiteiten en zorgdragen voor structureel aanbod van minder toegankelijke sporten op school

Optioneel

  • sportmedewerkers van gemeente of sportservice organisaties – verbinden lokaal netwerk, begeleiden lessen tijdens schooltijd en in naschools aanbod en zorgdragen voor structureel budget in ondersteuning van minder toegankelijk sportaanbod op scholen en in naschools aanbod
  • combinatiefunctionarissen/buurtsportcoaches – begeleiden lessen tijdens schooltijd en in naschools aanbod
  • evenementen organisatiebureaus – promotie en communicatie van Wintersport Experience en ondersteuning bij naschools aanbod.

Materialen

Voorbereidingsfase: Het is van belang dat een draaiboek is gemaakt en afgestemd met alle partijen voor de gehele logistiek. Op het moment dat de eerste fase wordt uitgevoerd dienen tweede en derde fase ( het vervolgaanbod en structurele aanbod) concreet te zijn en reeds zijn vastgesteld. 

Fase 1: eerste introductie: De Wintersport Experience kan alleen in samenwerking met de NSkiV worden aangeboden. Zij beschikt immers over de benodigde materialen en expertise voor de eerste introductie
Lokale sport- en beweegaanbieders dienen voor het (op maat) samenstellen van het programma en de daarbij behorende kosten contact op te nemen met de interventie-eigenaar.Voor de uitvoer van de eerste fase is het materiaal van de NSkiV voor de Wintersport Experience beschikbaar. Tevens dient er voldoende begeleiding te zijn vanuit het Wintersport Experience team en aangevuld door begeleiding van de school, gemeente en vereniging/baan.

De wintersportmaterialen van de NSkiV zijn bij interesse vanuit meerdere partijen op hetzelfde moment op meerdere plekken in te zetten, door bij fase 1 (eerste introductie) ook onderdelen te plaatsen met materialen uit de gymzaal, bijvoorbeeld het skiparcours (pionnen en hoepels) en freestyle (trampoline, kast, bank) etc.
Daarnaast heeft de NSkiV per onderdeel van de introductie “kaarten” ontwikkeld ter ondersteuning van de opbouw en uitvoer van de experience:
• Inventariskaarten
• Aansluitkaarten
• Speluitlegkaarten

Algemeen: Er is een factsheet op A4 met daarop de doelen en aanpak. Verder zijn er format draaiboeken, flyers en een handleiding beschikbaar. Deze documenten bieden ondersteuning in de organisatie, werving en communicatie van de activiteiten binnen het traject.
De Wintersport Experience kent verschillende instrumenten voor het monitoren en evalueren van het geheel. Dit betreffen digitale en papieren vragenlijsten, evaluatiegesprekken en –bijeenkomsten. Deze richten zich op:
• deelnemer
• docenten (afnemers)
• ouders van deelnemers
• sport- en beweegaanbieder

Op basis van de input en gegevens wordt de experience continu aangepast en/of verder verbeterd.
Om de interventie op de langere termijn actief en up-to-date te houden, worden deze jaarlijks geëvalueerd en waar nodig bijgesteld. De ondersteunende lessen, oefeningen en materialen worden daar vanzelfsprekend in meegenomen.

Organisatie

Organisatie: Nederlandse Ski Vereniging (NSkiV)
Telefoon nummer organisatie: 070 310 11 12

Contactpersoon

Naam: Roel Boekel
Telefoon nummer: 070 310 11 12
Email: r.boekel@nederlandseskivereniging.nl

Bewaren

Geselecteerd voor jou

Praat mee

Wat is jouw mening over of ervaring met dit onderwerp? Of heb je een specifieke vraag?

Laat hieronder een reactie achter en ga in gesprek.