Schrijf je in voor de nieuwsbrief:
Sluiten

Vechtsportautoriteit

Artikel

Kinderen die andere kinderen vol tegen het hoofd trappen en stoten. Een trainer die met een elektronische enkelband om lesgeeft in een gemeentelijke gymzaal. Een ongediplomeerde coach bij de ring die zijn pupil de huid vol scheldt. Boeven die elkaar fêteren aan VIP-tafels op een kickboksgala. De jongens van de motorclub die daar “full colour” acte de présence geven. De B-vechter op weg naar A-status die gevraagd wordt dat pakketje (niet openmaken!) nog even te bezorgen. Voor een bedrag dat hij niet eerder in zijn handen had. Stuk voor stuk incidenten die de full contact vechtsportsector typeren.

Een jongere met een jeugdzorgindicatie die blaakt van het zelfvertrouwen na een aantal trainingen agressieregulatie van een vaardige en enthousiaste vechtsporttrainer. Een sportschool onder leiding van een pedagogisch goed onderlegde trainer die het wel lukt om de jeugd in een achterstandswijk aan het sporten te krijgen. En te houden. Een aantrekkelijk en sportief vechtsportgala in een gemeentelijke sporthal waar alle mogelijke bevolkingsgroepen elkaar in en om de ring treffen in een vreedzaam spektakel.

foto kickboks gala

Kickboksen is dus ook gewoon een sport, waar heel veel dingen wel goed gaan. En als ze goed gaan, hebben ze ook nog eens een bonus aan maatschappelijk effect omdat er veel kwetsbare jongeren aan meedoen. De Nederlandse Vechtsportautoriteit moet een sleutelrol spelen in het tegengaan van negatieve incidenten en het stimuleren van de positieve zaken. Voor een schone, gezonde en veilige sport, voor kickboksen, thaiboxen en mixed martial arts (mma). Full-contact vechtsporten die al jaren in de lift zitten.

Groei deelnemers full-contact vechtsporten

De deelname aan full-contact vechtsporten, met name onder de jeugd, neemt sinds 2000 toe. Ook het aantal vechtsportevenementen groeit. Het totale aantal deelnemers aan full-contact vechtsporten in Nederland is moeilijk vast te stellen. De veronderstelling is dat het aantal deelnemers met de popularisering van kickboksen de afgelopen tien, twintig jaar sterk is gegroeid tot vele tienduizenden beoefenaren, mede afhankelijk van de afbakening.

Het aantal wedstrijdvechters bedraagt enkele duizenden. Het aantal serieuze beoefenaren met ambitie bedraagt naar schatting ongeveer twintigduizend. Maar het totale aantal, inclusief recreatieve (fitness-georiënteerde) beoefenaren zal rond de 50.000 misschien wel 80.000 liggen. Waardoor het met judo de grootste vechtsport in Nederland zou zijn.

De Sectie Ringcontactsporten van de Federatie Oosterse Gevechtskunsten (aangesloten bij NOCNSF) verleent auspiciën over de meerderheid, naar schatting zo’n 80%, van de full-contact vechtsportevenementen in Nederland. Op basis van haar cijfers en recent verkennend onderzoek van het Mulier Instituut (Cijfers over vechtsport, 2016) wordt het aantal full-contact vechtsportgala’s geschat op 200 – 250 per jaar. Daar nemen ongeveer 2.000 tot 3.000 wedstrijdvechters aan deel. Bij de sectie Ringcontactsporten zijn in 2016 215 vechtsportscholen aangesloten. De sectie heeft vijftig promotors toegelaten om vechtsportevenementen te organiseren.

Centrale plek Vechtsportautoriteit

Na langdurige, zorgvuldige voorbereidingen is het organisatorische huis van de Vechtsportautoriteit ingericht. Er is een Raad van Toezicht en een bestuur, en dat bestuur stelt een professioneel manager aan voor de dagelijkse gang van zaken. Er is best wat bij komen kijken om die organisatie op te tuigen en in te richten. De eerste kiem ervoor werd in feite al gepland toen burgemeester van Amsterdam Eberhard van der Laan enkele jaren geleden op een nationaal vechtsportcongres met een rapport zwaaide van de Universiteit van Utrecht. Daarin stond dat het de hoogste tijd was voor een nationaal platform dat de sector beter moest gaan reguleren.

Een platform, ook als spreekbuis voor en namens de sector, waarin nadrukkelijk de samenwerking moest plaatsvinden met de overheid en de georganiseerde sport, want de vechtsport kon het niet alleen. Zoveel was inmiddels wel gebleken, na een aantal geweldsincidenten op en rond vechtsportgala’s. De burgemeester zwaaide niet in het luchtledige met dat rapport.

De minister voor Volksgezondheid, Welzijn en Sport, Edith Schippers ving het signaal op, en gaf NOC*NSF opdracht om een stuurgroep in te richten en aan het werk te zetten. In deze stuurgroep vond de samenwerking tussen de actoren plaats zoals de sector dat eerder al had gevraagd: toenadering tussen overheid, georganiseerde sport en vechtsport(ers). Voorzitter van die stuurgroep werd, hoe kan het ook anders, diezelfde burgemeester van Amsterdam.

De samenwerking tussen alle betrokken partijen die de stuurgroep losmaakte, leidde medio 2014 tot een plan van aanpak met reguleringsmaatregelen die vanuit de sector zelf en door de lokale overheid zijn voorgesteld. In dit plan neemt de Vechtsportautoriteit een centrale plaats in. Die moet er als onafhankelijke toezichthouder en handhavende instantie voor gaan zorgen dat de voorgestelde maatregelen ook daadwerkelijk tot effect leiden.

Effectieve maatregelen

De maatregelen die het meest direct effect zullen sorteren op de vechtsporters zijn de invoering van één uniform digitaal wedstrijdboekje (onder meer om tegen te gaan dat vechters na een KO direct weer de ring in stappen bij een andere bond), het beperken van gezondheidsrisico’s door trappen en stoten naar het hoofd onder jeugdige vechtsporters en het invoeren van verplichte medische keuring voor wedstrijdvechters.

Andere maatregelen zijn het werken met een licentiesysteem voor alle betrokkenen (van trainer tot scheidsrechter en van jurylid tot promotor) en het monitoren van de kwaliteit van vechtsportscholen.

In het najaar van 2017 lanceerde de Vechtsportautoriteit de ‘Richtlijn voor vechtsportevenementen‘. Deze richtlijn is enerzijds bedoeld als checklist voor evenementenorganisatoren (promotors, bonden) en anderzijds als toets voor gemeenten in het kader van het vergunningenbeleid voor full contact vechtsportevenementen. De Vechtsportautoriteit adviseert alle gemeenten om deze richtlijn op te nemen in het lokale beleid, opdat een evenementenvergunning enkel wordt toegekend als de aanvrager voldoet aan de richtlijn.

De Vechtsportautoriteit is nadrukkelijk geen sportbond, en neemt als zodanig ook geen verantwoordelijkheid over van vechtsportorganisaties of gemeenten. Wel ziet zij erop toe of gemeenten en vechtsportorganisaties de maatregelen ook daadwerkelijk uitvoeren, en of dat tot effect leidt.

De neutraliteit en onafhankelijk van de Vechtsportautoriteit

De neutraliteit en onafhankelijk van de Vechtsportautoriteit kan niet genoeg benadrukt worden. De toezichthoudende rol houdt immers in dat de autoriteit zonder last of ruggespraak opereert. Zij neemt beslissingen en geeft advies over andere organisaties. Om die reden zijn geen bestuursleden of prominente leden van vechtsportorganisaties in de autoriteit vertegenwoordigd.

Om het draagvlak en de kwaliteit van toezicht en handhaving te vergroten, en het effect van de werkzaamheden van de autoriteit te versterken, is een goede samenwerking met gemeenten en vechtsportorganisaties noodzakelijk. Het bestuur van de autoriteit gaat hiervoor in gesprek met het werkveld.

Tijdens die gesprekken gaat zij verkennen hoe die samenwerking het beste gestalte kan krijgen. Een van de mogelijkheden hiervoor is het inrichten van een aantal adviescommissies. Denk daarbij aan een medische commissie, een technische commissie (licenties en kwaliteit), een commissie veiligheid en een ambassadeursgroep.

Betere regulering vechtsportsector

De autoriteit zal zich duidelijk profileren in het veld. Zo zal een auditteam met enige regelmaat vechtsportgala’s bezoeken om te monitoren in hoeverre de organisatoren zich aan de richtlijn van vechtsportevenementen houden. Daarvoor zullen ook de banden met gemeenten aangehaald worden. Voor het opstellen van de richtlijn voor veilige vechtsportevenementen en het gemeentelijke beleid daaromheen is een klankbordgroep van gemeenten actief geweest.

De autoriteit wil uiteindelijk dat alle gemeenten in Nederland in hun beleid voor openbare en veiligheid en/ of in het kader van een evenementenvergunning naar deze richtlijn gaan verwijzen. Zodat organisatoren van vechtsportevenementen (van jeugd tot A-vechters) weten waar zij aan toe zijn, en dus iedereen met dezelfde maat meet.

Gezondheid, veiligheid, pedagogisch klimaat, ethiek, communicatie en kwaliteit, het zijn allemaal aspecten die de Vechtsportautoriteit meeweegt in haar opdracht tot betere regulering van de vechtsportsector.

Het bestuur is zodanig samengesteld dat al deze terreinen ook daadwerkelijk zijn afgedekt. De Raad van toezicht van de Vechtsportautoriteit bestaat uit de burgemeester van Enschede Onno van Veldhuizen en sportbestuurder en advocaat Jan Loorbach. Zij hebben een bestuur benoemd met daarin Herbert Dekkers (manager Omgevingsdienst), Peter Kwint (communicatieadviseur), Bas Pijnenburg (arts), Marcel Scholtes (onderzoeker ministerie Veiligheid en Justitie) en Diederik van Omme (advocaat).

Trefwoorden:
Bewaren

Geselecteerd voor jou

Praat mee

Wat is jouw mening over of ervaring met dit onderwerp? Of heb je een specifieke vraag?

Laat hieronder een reactie achter en ga in gesprek.