Schrijf je in voor de nieuwsbrief:
Sluiten

45+ voetbal

Interventie

Erkenning

Goed beschreven

In een vergrijzende samenleving biedt 7×7 45+ voetbal volop kansen. Het senioren voetbal van de KNVB is een welkome aanvulling op de bestaande (veteranen) competities. Bij deze nieuwe voetbalvorm spelen de teams in zeventallen, op een half speelveld tegen spelers die minimaal 45 jaar oud zijn. Bij dit ouderen voetbal is onbeperkt wisselen toegestaan en is de buitenspelregel afgeschaft.

Het 7×7 45+ voetbal van de KNVB is door spelers in de doelgroep met veel enthousiasme ontvangen. Voor veel van hen is het reguliere voetbal, waarbij elk weekend een wedstrijd van tweemaal 45 minuten op het programma staat, om praktische of fysieke redenen geen optie. Vandaar dat een grote groep voetballers in het verleden is gestopt of dreigt te stoppen.

Het 7X7 45 + voetbal biedt dus enorme kansen om ouderen voor de voetbalsport en dus ook voor de voetbalvereniging te behouden. Daarnaast biedt het concept de vereniging nog een aantal andere interessante voordelen, zoals het aanboren van nieuwe vrijwilligers, een betere bezetting van de accommodatie (bv. op ochtenden en de vrijdagavond) en een hogere kantineomzet.

De vereniging kan zelf (intern) aan de slag met het opzetten van dit aanbod. De KNVB biedt ondersteuning aan clusters van verenigingen in de opstartfase aan. Hierbij zet de KNVB ondersteuners in. Gedurende de interventie werkt de KNVB samen met verenigingen en mogelijke andere betrokken partijen toe naar een structureel toernooi- en competitieaanbod voor 7×7 45+ voetbal. Aan de jaarlijkse serie 7×7 45+ toernooien, die samen met Continental worden georganiseerd, doen nu al enkele duizenden voetballers en ex-voetballers uit de doelgroep mee.

Probleembeschrijving

Volgens de prognose van het Centraal Bureau voor de Statistiek (CBS) neemt het aantal 65-plussers toe van 2,29 miljoen in 2005 tot 3,82 miljoen in 2030, een stijging van meer dan 50 procent. Het percentueel aandeel van 65-plussers op de totale bevolking, als maat voor vergrijzing, loopt op van 14,0 % in 2005 naar 22,3 % in 2030 (prognose uit CBS Statline, januari 2005, middenvariant).

Uit onderzoek[1] is gebleken dat de sportparticipatie door 45-plussers in Nederland de afgelopen twintig jaar aanzienlijk is gestegen, maar dat de voetbalsport hier tot op heden nog onvoldoende van heeft weten te profiteren, zie figuur 1.1 (Dool, R. van den, Hoekman, R. & Breedveld, K. (2007). Voetbal onder de loep.Ontwikkelingen en achtergronden van de deelname aan het amateurvoetbal, ‘s-Hertogenbosch: W.J.H. Mulier Instituut).

Verenigingen hadden en weinig leden in deze leeftijdscategorie. Dat komt doordat de KNVB tot dan toe slechts één aanbiedingsvorm van voetbal had, namelijk deelname aan één van de vele wekelijkse KNVB competities. Veel 45- plussers spreekt het competitieve karakter van dit aanbod en de wekelijkse verplichtingen niet aan.Met een nieuwe 45+ voetbalaanbod kunnen voetbalorganisaties inspelen op de aanwezige latente interesse in de voetbalsport en specifieke wensen en behoeften van 45- plussers (Voetbal voor 45+. KNVB, 15 juli 2008).

Deze ambitie past binnen het streven van de KNVB om iedereen, overeenkomstig leeftijd, ambitie en talent, op een maatschappelijk aanvaardbare wijze te laten voetballen of hierbij te betrekken. Het 45+ voetbalaanbod draagt bij aan de (landelijke) doelstelling om ouderen (langer) in beweging te (houden) brengen (Cevaal en Lindert, 2011).

Een passend sportaanbod voor 45-plussers biedt vele voordelen voor de sporter én de vereniging. Door de aanpassingen speelt men tegen leeftijdsgenoten, een belangrijke reden/regel voor voetballers om plezier in het spelletje te behouden. Daarnaast speelt men op een half speelveld waar je doorlopend kan wisselen en buitenspel staan kan niet meer. Door het aanbieden van deze voetbalvorm kan een vereniging leden langer voor de club behouden. Daarnaast biedt 7×7 45+ voetbal de mogelijkheid om nieuwe leden te binden. Denk hierbij aan ex-leden en ouders (opa’s) van voetballende kinderen. Leden in de 45+ leeftijdsgroep bekleden regelmatig op vrijwillige basis een belangrijke functie binnen de vereniging, bijvoorbeeld als bestuurslid of jeugdleider. Ook heeft het 7×7 45+ voetbal positieve effecten op bijvoorbeeld de sfeer en omzet in de kantine en zorgt het nieuwe aanbod voor een betere benutting van de accommodatie, bijvoorbeeld op vrijdagvond of zelfs overdag.

Doelgroepen

De einddoelgroep van het aanbod bestaat uit voetballers en ex-voetballers* in de leeftijdscategorie 45+.

Deze groep bestaat uit 2 subgroepen, te weten:

  1. de groep 45- tot 65-jarigen die nog deelnemen aan het arbeidsproces en veelal in de avond of in het weekend sporten;
  2. de groep 60/65-plussers die gepensioneerd zijn en ook overdag kunnen en willen sporten.

Deze beide groepen vallen ook weer uiteen in meerdere subdoelgroepen, namelijk:

  1. Leden van de vereniging (behoud)
  2. Ex-leden die in deze doelgroep vallen (werving)
  3. (Groot-)ouders van jeugdleden
  4. Buurtbewoners, inwoners wijk/stad/regio

Binnen de beschreven subdoelgroepen bestaat nog steeds een flinke diversiteit. Zo zijn er gepensioneerden die ooit al hebben gesport, maar door veranderende leefomstandigheden of een blessure zijn afgehaakt. Het kan echter ook gaan om volwassenen die nog nooit/nauwelijks hebben gesport en sporten dus echt nog moeten leren kennen.

Intermediaire doelgroep

  • Docent KNVB (ondersteunt bij uitvoering op verenigingsniveau)
  • Trainers van de voetbalvereniging (uitvoeren interventie)
  • Buurtsportcoaches, combinatiefunctionarissen (uitvoeren interventie)

De organisatie vindt plaats bij een voetbalvereniging, maar ook andere verenigingen en instanties kunnen worden betrokken bij het aanbod. Middels samenwerking het sportaanbod (de interventie) te verbreden en te versterken:

  • Andere voetbalverenigingen (deelname voor toernooien, wedstrijden)
  • Fysiopraktijken (ondersteuning bij afname Fitcheck)
  • Gemeenten (o.a. samenwerking op gebied van communicatie)
  • Bedrijven (mogelijke samenwerking op gebied van sponsoring)

*Nederland land telt ruim twee miljoen mannen in de leeftijdscategorie van 40­65 jaar, van wie 25% in het verleden heeft gevoetbald.

Doel van het sport- en beweegaanbod

Hoofddoel

Het primaire doel van de interventie is dat meer mannen in de leeftijdscategorie 45+ lid worden van de voetbalvereniging.

Enerzijds door voetballers zo lang mogelijk voor de voetbalvereniging te behouden en anderzijds door ex-voetballers weer bij de vereniging te betrekken.

Subdoel

Daarnaast zijn er meerdere subdoelen op het niveau van de vereniging te benoemen. Deze doelen zijn een gevolg van het goed uitvoeren van de interventie:

  • Meer kader/vrijwilligers voor de vereniging
    Door de aanwas van nieuwe leden en/of behoud van bestaande leden is het mogelijk om extra vrijwilligers aan te trekken c.q. te behouden en zodoende het kader van de vereniging ter versterken. Ruim een helft van de deelnemers in de 45+ Proeftuin ‘’Nieuwe Sportmogelijkheden’’ voerde namelijk vrijwilligerswerkzaamheden bij de vereniging uit. [Bron: Onderzoek ‘’(Mooi) weer Voetbal(len)!’’, Mulier Instituut, 2011]
  • Betere bezetting accommodatie
    Met het aanbieden van de 7×7 45+ voetbalvorm vinden er op andere momenten wedstrijden, trainingen en toernooien plaats. Hierdoor vindt er een betere bezetting van de accommodatie plaats.

Doelen op het niveau van de eindgebruiker zijn:

  • Deelnemers aan 45+ voetbal bewegen en sporten meer
    Door deelname aan 45+ voetbal sporten deelnemers minimaal 1x per week meer.
  • Verbeteren van het sociale welbevinden van deelnemers
    Door deelname aan 45+ voetbal ervaren deelnemers meer sociale contacten en een betere conditie [Bron: Onderzoek ‘’(Mooi) weer Voetbal(len)!’’, Mulier Instituut, 2011].

Aanpak (opzet interventie, locatie en uitvoerders)

Opzet van de interventie

De looptijd van het opzetten van het 7×7 45+ voetbal binnen de vereniging varieert van 4 tot 8 maanden. De mate van intensiteit (tijdspad) per stap wordt bepaald door de betrokkenen binnen de vereniging die het project/traject dragen. Zo kan een vereniging een aantal stappen sneller doorlopen, samenvoegen, of zelfs overslaan.

Het verloop van de trainingen staat niet vast. Iedere vereniging kan dit afhankelijk van de doelgroep zelf bepalen. Globaal bestaat uit een training uit een warming-up (20 min.) oefenvormen (20 min.) en een afsluitende partijvorm (20 min.). De trainingen vinden één of twee keer in de week plaats. In de 45+ Starterksit van de KNVB zijn voorbeeldtrainingen gegeven.

Afhankelijk van de speelvorm, toernooi of wedstrijd, is de speelduur van een wedstrijd 20 minuten of twee keer 30 minuten.

De looptijd van een ondersteuningstraject (Zie onderdeel 4.A: Ondersteuning) is afhankelijk van de te doorlopen stappen en de startdatum van het traject. Een traject kan in één seizoen worden doorlopen. De mate van intensiteit wordt door de samenwerkende verenigingen en de KNVB vooraf bepaald en kan variëren van vier tot acht maanden.

In de periode worden een aantal stappen doorlopen.

  • Stap 1: Informeren en enthousiasmeren van de voetbalverenigingen
  • Stap 2: Besluitvorming over het 45+ voetbalproject
  • Stap 3: Ontwikkelen verenigingsplannen 45+ voetbal
  • Stap 4: Werving van de deelnemers aan 45+ voetbal
  • Stap 5: Start van de 45+ voetbal activiteiten bij de verenigingen
  • Stap 6: Organisatie van een afsluitend 7×7 voetbaltoernooi
  • Stap 7: Organisatie van structurele 45+ voetbalactiviteiten)

Locaties en Uitvoering

Interventie vindt volledig plaats bij een vereniging. Specifieke eisen aan deelnemende verenigingen zijn er niet.

Met andere voetbal- en sportvereniging in de omgeving kan er samenwerking worden gezocht. Denk hierbij aan de organisatie van toernooien, wedstrijden, evenementen.

Daarnaast kan er samen worden gewerkt met Fitnesscentra (deelnemers extra laten sporten), Fysiotherapeuten c.q. –praktijken (samenwerking t.b.v. de fitcheck) en Gemeenten (o.a. het aanbod binnen de gemeente verder te communiceren, Buurtsportcoaches aan te stellen , etc.). Dit alles om het totale aanbod te kunnen faciliteren en de communicatie te optimaliseren.

Ondersteuning

De KNVB ondersteunt (clusters van) verenigingen bij het opstarten van 7×7 45+ voetbal. Met het initiëren van bijeenkomsten, advisering op gebied van marketing en communicatie, leveren van communicatiematerialen, inzet van KNVB-trainers, organiseren van (structureel) wedstrijd- en competitieaanbod. De KNVB brengt verenigingen bij elkaar om gezamenlijk deze ondersteuning te bieden. De ondersteuning is beschreven in het plan van aanpak en bestaat globaal uit de eerder beschreven stappen.

Materialen

45+ Starterskit (te bestellen bij de KNVB, kijk op www.voetbal.nl

Promotiemateriaal ( te vinden in de 45+ Starterskit)

Meer informatie over het 7×7 45+ voetbal is te vinden op www.voetbal.nl/7tegen7

Organisatie

Organisatie: Koninklijke Nederlandse Voetbalbond
Telefoon nummer organisatie: 0343499113

Contactpersoon

Naam: Irene Dekker
Telefoon nummer: 0343-499113
Email: irene.dekker@knvb.nl

Bewaren

Geselecteerd voor jou

Praat mee

Wat is jouw mening over of ervaring met dit onderwerp? Of heb je een specifieke vraag?

Laat hieronder een reactie achter en ga in gesprek.